De rode loper uit voor het Moderne Monument
Veel bouwwerken zoals huizen, gebouwen, bruggen, tuinen etc., die tot stand zijn gekomen in de periode van plm. 1900 tot 1960 zou je een 'modern' monument kunnen noemen.
Zichtbaar gemaakte tekenen van een bepaalde tijd.
Bijv. de sociale woningbouw van na de Eerste Wereldoorlog als gevolg van de sociaal-democratie in de gemeentelijke politiek valt hieronder en vertelt zo'n verhaal. Wist u bijv. dat de tuinkeuringen, zoals de gemeente Grootgast die nu nog kent, stammen uit die tijd, toen geprobeerd werd om de arbeider, die nu een mooi huurhuisje had, zelf te activeren voor een mooi tuintje?
En dan datgene wat tot stand kwam tijdens de wederopbouw na de Tweede Wereldoorlog. Door z'n soberheid zorgt het vaak voor een lage waardering. Heeft het daarom geen cultuurhistorische waarde? Moet het afgebroken?
Sommige huizen lijken op elkaar. Hoe kan dat?
Allerlei vragen waarop u op 8 september al wandelend of fietsend een antwoord krijgt.
Want het Comité Monumentaal Grootegast heeft ook dit jaar weer zijn best gedaan om u een
prettige (en leerzame) dag te bezorgen.
Er is een route-boekje samengesteld, waarin allerlei "monumenten" worden benoemd.
U kunt de auto of de fiets pakken en aan de hand van dit boekje alle dorpen afgaan, u kunt ook al wandelend alleen uw eigen dorp of omgeving verkennen.
Om 09.30 uur opent wethouder Smedes deze dag op de rode loper, uitgerold over de stoep van het oude deel van het gemeentehuis, daterend uit 1912. In de vroegere trouwzaal is een expositie ingericht van oude raadsnotulen, trouwaktes, oude foto's, bouwtekeningen en een aantal kunstwerken, aan de hand van het thema 'Moderne Monumenten'. Deze zijn gemaakt door deelnemers aan een zomer-workshop van kunstenares Agnes van Eupen uit Sebaldeburen.
U kunt -indien gewenst- een rondleiding krijgen door dit oude deel van het gemeentehuis. U kunt uw kinderen laten zien waar u elkaar ooit het ja-woord gaf of hun de plaats aanwijzen waar hun geboorteakte is ingeschreven. In grand-eetcafé 'de Klap' liggen routeboekjes voor u klaar, wordt een overzicht gegeven en begint de tocht door het dorp Grootegast. Op Hoofdstraat 32, de voormalige GADO-garage kunt u een aantal fraaie old-timers bekijken.
In Lutjegast wordt n.a.v. het onderwerp een beamer-presentatie gehouden in de Geref. Kerk. Hier kunt u ook terecht voor routebeschrijvingen, die ook door Lutjegast lopen. Opende heeft als startpunt de vernieuwde schaapskooi aan de Provincialeweg. Hier wordt door kledingverhuurbedrijf Eringa kleding uit vervlogen tijden gepresenteerd. Ook hier een old-timershow van oude tractoren. Van hieruit kunt u aan de hand van het hier verkrijgbare route-boekje een fraaie monumenten-tocht door Opende maken. Op Kolonieweg, nr. 14 mag u binnen komen kijken in de woning en het atelier van kunstenares Hilde van Eijk. In Sebaldeburen, zo lezen we in de routebeschrijving die 8 september klaar ligt bij café 'Het Haventje', zijn al veel huizen uit de periode 1900-1980 gesloopt. Er wordt aandacht gevraagd voor ruim 25 bestaande panden en hun historie. In Niekerk begint de route bij de fam. Ridder op Bloemersmastraat 47, waar ook de routebeschrijvingen verkrijgbaar zijn. Deze route, waaraan nog veel 'bezienswaardige panden' voert richting Oldekerk en kan worden vervolgd via Sebaldeburen enz. Wist u wat 'Linquenda' betekent, de naam van de boerderij op Provincialeweg 140, waarmee de route van Doezum start? De route's liggen op 8 september in de St. Vituskerk, die geopend is. In Kornhorn vindt u de route-boekjes bij de Chr. School. De beschrijving van 'bijzondere panden' in Kornhorn geeft ook aan wie er sinds het begin van de vorige eeuw hebben gewoond. Praatstof voor heel wat Kornhorners.
Vanaf 3 september liggen er ook route-beschrijvingen voor u klaar in het gemeentehuis.
De bewoners van de huizen zijn van hun vermelding als 'bijzonder pand' in het route-boekje op de hoogte gebracht. Zij zullen er dan ook niet van opkijken wanneer u op de Open Monumentendag speciale aandacht voor hun huis aan de dag legt/stopt/kijkt of misschien zelfs een praatje maakt.
Bent u nieuwsgierig geworden? Kom dan poolshoogte nemen, zaterdag 8 september.
Natuurlijk is er ook weer een activiteit voor de schoolkinderen georganiseerd.
Er zijn lesbrieven gemaakt, die met de groepen 7/8 worden behandeld. Tijdens een bezoek aan het Openluchtmuseum 'De Spitkeet' in Harkema, dat ook op het programma staat, kunnen de kinderen zien hoe velen in onze regio rond 1900 hebben gewoond.
Op deze manier hopen we ook de jeugd bewust te maken van de waarde van onze gezamenlijke erfenis. Een erfenis waar we met elkaar zorg voor moeten dragen. Reden genoeg om de rode loper uit te leggen!
U bent van harte welkom.
Truus van der Veen, ambtelijk ondersteuning Comité Monumentaal
